BLOG
C BÀI CŨ

 
Thơ BÚT TRE

 "Thư Gửi BẠN TA" là một trang nhà gồm các bài viết của nhà báo Bùi Bảo Trúc dành riêng cho các độc giả trên mang lưới toàn cầu, xuất hiện đều đặn trên các báo Việt tại hải ngoại trong nhiều năm qua. Các báo Việt ngữ khác muốn phổ biến xin liên lạc trực tiếp với tác giả qua địa chỉ"tgbt@yahoo.com". Bản quyền thuộc tác giả, cấm ngặt trích đăng bừa băi, cắt xén hoặc sửa đổi, xin trân trọng cám ơn.

 http://www.tgbt.4t.com
http://thuguibanta.blogspot.com/


 

Sẽ Được "POST" Tại Đây Vào THỨ NĂM Trong Tuần

 

CẤM CẢ NHỮNG ƯỚC AO B̀NH THƯỜNG NHẤT

Mới đây, tin từ trong nước cho biết một trong những ca khúc nổi tiếng nhất của Phạm Đ́nh Chương, bài Ly Rượu Mừng, ca khúc không thể thiếu trong dịp xuân về, từng được hát lên từ hơn một nửa thế kỷ nay ở trong nước cũng như ở ngoài nước, cuối cùng đă được "cho phép" cất lên ở trong nước.

Tức là trong 40 năm qua, bài hát này chỉ được hát một cách lén lút ở Việt Nam.

Phạm Đ́nh Chương sáng tác bản nhạc này năm 1955 chứ không phải năm 1952 như một số chi tiết trong nước đă cho biết về ca khúc này. Người ta không muốn cho ca khúc này được viết ra dưới chế độ miền Nam.

Nhưng phần lời ca của bản nhạc cho thấy nó không thể ra đời trước năm 1954.

Chuyện cấm không cho một tác phẩm nghệ thuật được phổ biến là chuyện không hiếm trên thế giới. Lư do có thể là v́ nó không phù hợp hay đi ngược lại đường lối, lập trường chính trị của một chế độ hay một chính phủ nào đó. Hay cũng có thể tác giả là người phía "bên kia". Trong trường hợp này, phải nói là miền Nam cởi mở hơn miến Bắc rất nhiều. Các ca khúc của các tác giả ở lại miền Bắc đều được tŕnh bầy tự do ở miền Nam. Các tác phẩm của Đoàn Chuẩn, Tô Vũ, Nguyễn Văn Tư, Phan Huỳnh Điểu, Huy Cận, Lưu Trọng Lư, Văn Cao... đều được phổ biến ở miền Nam trong khi chúng lại bị cấm ở miền Bắc. Trong khi đó, ngay cả những tác giả thiên về phía bên kia tác phẩm của họ cũng không hề bị ngăn cấm. Trịnh Công Sơn là một. Phạm Trọng Cầu, Miên Đức Thắng... là những trường hợp khác.

Một lư do khác để cấm phổ biến những tác phẩm nghệ thuật là nội dung, lời ca không phù hợp với khung cảnh, t́nh h́nh, cục diện. Miền Nam, về phương diện này cũng cởi mở và dễ dàng hơn miền Bắc.

Bài Ly Rượu Mừng bị cấm hát lên từ 40 năm nay ở trong nước v́ nó rơi vào cả hai trường hợp để phải cấm. Nhưng chuyện cấm nó, tuy không có ghi trong một văn bản rơ ràng nào, là một quyết định thậm vô lư.

Tạm bỏ qua chuyện chính trị như Phạm Đ́nh Chương viết bản nhạc này ở Sài G̣n, không ở Hà Nội. Hay Phạm Đ́nh Chương đă cùng gia đ́nh vượt biên đi t́m tự do. Nghe lại các tác phẩm của ông, người ta bao giờ cũng thấy những ao ước, những cơn mơ tốt đẹp, những hy vọng tươi đẹp cho một ngày mai, cho một tương lai hạnh phúc chan ḥa, cho con người. Cho dù đó là Ḥ Leo Núi, Nhạc Tuổi Xanh, Xóm Đêm...

Trở lại với phần ca từ của Ly Rượu Mừng.

Bản nhạc được viết với nhịp 3/4, nhịp valse vui tươi trẻ trung đă trở thành một ca khúc được cất lên trong suốt nhiều năm ở miền Nam. Nó là những ngợi ca cho một đời sống tươi đẹp, những ao ước cho một tương lai ngời sáng.

Nhưng đó lại là những điều nhà cầm quyền không muốn.

Hăy nghe lại những ước muốn ấy!

Chỉ là những lời chúc cho anh nông phu, người thương gia lợi tức, người công dân ấm no. Có ǵ sai quấy trong ước vọng ấy?

Hay lời chúc gửi tới người mẹ già mắt vương lệ nḥa trông chờ người con đi chiến đấu xa nhà? Chỉ là lời chúc cho bà mẹ sớm gặp lại người con yêu quí.

Hay lời chúc người nghệ sĩ làm đẹp cho đời sống của chúng ta?

Hay lời chúc tốt đẹp nhất cho một quê hương ḥa b́nh?

Toàn những lời chúc tốt đẹp, những giấc mơ, những ao ước rất b́nh thường nhưng đều bị coi là những đe dọa cho chế độ nên cần phải cấm tiệt.

Cấm cả những giấc mơ th́ khốn nạn hết sức, Mà cũng không cách ǵ cấm nổi! Bài hát của Phạm Đ́nh Chương chỉ đưa ra những mơ ước hiền lành giản dị cho một đất nước thanh b́nh tốt đẹp đầm ấm, nó vẫn được cất lên cho một dân tộc hạnh phúc, thương yêu nhau. Vậy mà những hát vọng ấy cũng không được hát lên. V́ lẽ những ước ao khát vọng ấy không nhắc đến cái đảng tàn độc vẫn c̣n đầy đọa đất nước và một người mà bàn tay của nó đẫm máu của người Việt chúng ta, bóp chết tất cả những mơ ước hiền lành và tội nghiệp nhưng lại vô cùng tươi đẹp của dân tộc trong gần một thế kỷ nay.

Ly Rượu Mừng sẽ sống măi trong ḷng và trên môi của người Việt.

Bùi Bảo Trúc


Copyright © 2016. All rights reserved. Republication or redistribution of "Letter To A Friend" content is expressly prohibited without the prior written consent of the Writer. "Letter To A Friend" shall not be liable for any reasons in the content, or for any actions taken in reliance thereon.